لینک های دسترسی

داعش: جنبشی تازه یا تهدیدی کهنه در عراق؟


سازمان ملل متحد از کشته شدن حداقل دو هزار و چهارصد و هفده تن در سرتاسر عراق از ماه جون امسال بدین سو خبر داد و این ماه را مهلک ترین در طول بیست سال گذشته در آن کشور میخواند. گروهی موسوم به داعش یا حکومت اسلامی عراق و شام مسول این تلفات پنداشته شده است.

گروه داعش در حالی به تخویف درعراق ادامه میدهد که ابوبکر البغدادی رهبر آن گروه یک روز قبل نوار صوتی را بنشر رسانید و در ان خود را "خلیفه امت اسلامی" اعلام نمود. البغدادی تعهد ایجاد یک خلافت اسلامی را در نواحی تحت کنترول خود در عراق و سوریه نموده است.

داعش، انشعابی از شبکه القاعده

داعش در سال دو هزار و شش بر مبنای عقاید افراط گرایانه سلفی در عراق شکل گرفت و در اواخر سال دو هزار و سیزده طی یک سلسله حملات در عراق توجه را بخود جلب کرد. این گروه در ماه جون امسال با کسب کنترول شهر موصل در صدر اخبار جهان قرار گرفت.

ویدیو های اعدام های دسته جمعی باشنده گان در موصل و دیگر مناطق تحت کنترول این گروه که ادعا شده است بیشتر انها شیعه مذهب بودند و همچنان نوع لباس این جنگنده گان و طرز جنگ انها با قوای محلی که به شکل انسجام یافته و گوریلایی همراه با یونیفورم و بیرق برنگ سیاه با کلمه بر آن صورت میگیرد، تفاوتی را در میان این گروه و القاعده بنمایش گذاشت.

الدولة الاسلامیة فی العراق والشام یا دولت اسلامی عراق و شام برهبری ابوبکر البغدادی فعالیت میکند. معلومات در مورد البغدادی مانند ملا عمر رهبر طالبان افغان اندک است و او هرگز در ویدیویی ظاهر نشده و به همین دلیل به نام "شیخ نامرئی" نیز شهرت دارد.

دولت اسلامی عراق و شام انشعابی منقسم از شبکه القاعده محسوب میگردد ولی ایمن الظواهری در اوایل امسال هر گونه انتصاب این گروه را به القاعده رد کرد. این گروه در سوریه و عراق تحت شعار "سوریه از سوری ها نیست و عراق از عراقی ها" برای ایجاد یک امارات بزرگ اسلامی با ادغام دو کشور فعالیت میکند.

در عین زمان، ابوبکر البغدادی با نشر یک نوار صوتی در ختم ماه جون، کلمات عراق و شام را از نام این گروه حذف و انرا امارات یا حکومت اسلامی خواند. وی خود را خلیفه تمام مسلمان ها اعلام نمود و از مسلمان های جهان خواهان حمایت از تنظیم خود گردید. البغدادی در تازه ترین نوار صوتی خود که در این هفته بنشر رسید از مسلمان ها میخواهد تا به عراق و سوریه آمده و به وی کمک کنند و او تعهد گسترش مبارزه را برای کسب حقوق مسلمان ها به افریقا و برما نموده است.

داعش چگونه تمویل میشود؟

در مقاله یی در روزنامه واشنگتن پست به نقل قول از والی ولایت نینوا آمده است که گروه داعش بعد از تصرف شهر موصل، مبلغ ۴٢٥ میلیون دالر و خشت های طلا را از بانک های این شهر به سرقت برد و تسلیحات نظامی را نیز ربود که این دستبرد، گروه داعش را ثروتمندترین گروه دهشت افگن جهان در مقایسه با سرمایه های گروه های حزب الله، طالبان و القاعده میسازد.

در عین زمان در مقاله یی در روزنامه نیویارک تایمز امده است که همدردی برخی از متمولین در کشور های خلیج و دیگر نقاط جهان که با دیدن بحران در سوریه به ارسال پول به شورشیان جهت مبارزه با رژیم بشارالاسد پرداختند نیز باعث شد تا بخشی از این حمایت های مالی به گروه داعش تعلق گیرد و گروه داعش قبل از تصرف شهر موصل، سرمایه یی معادل چند میلیون دالر را داشت.

گروه داعش در تضاد با حقوق بشر

سازمان ملل متحد کشتار ملکی ها و خشونت های اخیر گروه داعش را در مناطق تحت کنترول شان محکوم کرده است ولی تاکنون گروه داعش در فهرست گروه های دهشت افگن جهان از جانب سازمان ملل متحد قرار نگرفته است. این در حالیست که برخی بنیاد های حامی حقوق بشر مانند دیده بان حقوق بشر از کشتار باشنده گان محل توسط این گروه خبر داده اند.

گزارشی در روزنامه واشنگتن پست نیز حاکی از اعتراض گسترده در چند قریه که باشنده گان ان ترکمن های شیعه مذهب بودند میباشد، این قریه ها در جنوب کرکوک واقع شده و مردم در ان منطقه ادعای نسل کشی را توسط گروه داعش کردند.هدف قرار دادن شیعه مذهبان و برخی از اقلیت های نژادی توسط داعش، نگرانی را در عرصه اوج گرفتن خشونت های فرقوی در عراق تشدید بخشیده است.

واکنش جهان به سمت داعش

نوری المالکی صدراعظم عراق با صدور اعلامیه یی عربستان سعودی را مسول حمایت مالی گروه داعش معرفی نمود و از ایالات متحده خواهان انجام حملات هوایی علیه داعش برای حمایت از مردم عراق گردید.

ولی عربستان سعودی این ادعا را رد کرد و بیان داشت که برای همکاری با حکومت های منطقه جهت مقابله با این گروه آماده است. بشار الاسد رئیس جمهور سوریه نیز امادگی خود را به کمک به بغداد جهت مبارزه با داعش اعلام کرد.

در عین زمان ایالات متحده به ارسال سیصد مشاور نظامی که برخی از انها هم اکنون در عراق هستند متعهد شد و روی مذاکره با ایران نیز روی چگونگی رسیدگی به این معضله در منطقه تاکید ورزید ولی اسرائیل مخالف هر گونه مذاکره با ایران روی چگونگی حل این بحران است.

تاثیر داعش بر اقتصاد، عراق و منطقه

عمده ترین صدمه یی جنگ برخواسته از حضور گروه داعش در سوریه و عراق بر بازار نفت خام وارد آمد و باعث بلند رفتن قیم نفت خام شد. این در حالیست که بدلیل تصرف شهر موصل توسط گروه داعش، فعالیت مرکز تصفیه نفت خام بیجی که بزرگترین مرکز در عراق است و در نزدیک شهر موصل واقع شده است متوقف گردید و داعش ادعا تصرف کامل این مرکز را نمود ولی حکومت المالکی این خبر را رد کرد.

در عین زمان، احتمال انقسام کردستان از عراق با آغاز بحران داعش در حالی افزایش یافت که مسعود بارزانی، رهبر منطقه نیمه خودمختار کردستان عراق در مصاحبه یی اختصاصی با صدای امریکا روی مساعد بودن شرایط به کسب استقلال کردستان و جدایی آن از عراق تاکید ورزیده است.

از سوی دیگر، در کشور های منطقه مانند پاکستان و افغانستان نیز نگرانی ها مبنی بر احتمال رخنه کردن این گروه با سواستفاده از بحران در جریان وجود دارد ولی تاکنون این گروه مستقیما تهدیدی به سمت کشورهای آسیای جنوبی محسوب نمی شود.

  • 16x9 Image

    لینا روزبه - واشنگتن

    لینا روزبه در سال 2003 کار خود را با صدای امریکا آغاز نمود. روزبه در رشته مطبوعات و رسانه ها از کالج وانیر لیسانس خود را بدست آورد و متعاقب آن لیسانس دیگری را در رشته علوم سیاسی و روابط بین المللی از دانشگاه کانکوردیا اخذ کرد.

XS
SM
MD
LG