لینک های دسترسی

چرا امید پیروزی مذاکرات اسرائیل و فلسطین اندک است؟


در آستانۀ از سر گیری گفت و شنود های صلح میان اسرائیل و فلسطین، باور عمومی به این است که با در نظرداشت جو موجود سیاسی، این تلاش ها به جای نخواهد رسید.

منشأی گمانه زنی های منفی پیشینۀ تلاش های متعدد دو طرف و قدرت های جهان برای حل مشکل از طریق مذاکرات می باشد.

درست ۱۹ سال و ۱۱ ماه پیش، اسحاق رابین، صدر اعظم پیشین اسرائیل و یاسر عرفات، رهبر فلسطینیها نخستین توافقنامۀ صلح را امضا کردند که در آن زمان بل کلنتن، رئیس جمهور ایالات متحده از این روند دیدبانی می کرد.

رئیس جمهور پیشین ایالات متحده در آن زمان گفت "هر دو طرف عهد کردند تا غصه ها دیرین و ناسازگاری را کنار گذاشته و برای یک آیندۀ مشترک که بر اساس ارزش های تورات، قرآن و انجیل شکل گرفته باشد، کار کنند."

اما چنین نشد.

پیمان ها که مذاکرات پنهانی آن بیشتر در اسلو، مرکز ناروی صورت گرفت، در سالهای نخست مجاری ارتباطات را باز کرد، برای فلسطینیان در سرزمین های اشغالی یک سلسله خودمختاری داد و طرحی را برای مذاکرات فراگیرتر به هدف صلح پایدار ایجاد کرد.

موضوعات سرنوشت ساز

اما این روند زمانی متوقف شد که هر دو طرف بر موضوعات دشواری که در پیمان های مقدماتی در کنار مانده بود، نتوانستند به توافق برسند.

عمده ترین این موضوعات وضعیت بیت المقدس، حقوق مهاجرین فلسطینی، مرز اسرائیل – فلسطین، تدابیر امنیتی آن و سرنوشت مسکونه های اسرائیلی در سرزمین های اشغالی بود.

تلاش های چندین ساله برای آغاز دوبارۀ این روند بسیار پیشرفت نکرد و هنوز هم تحلیلگرانی چون جوردان پیری، از نهاد ارزیابی خطرات مپلکروفت در بریتانیا، تفاوتی را در تلاش های کنونی انتظار نمی برند.

آقای پیری می گوید "فکر کنم که شانس ها بسیار محدود است. واقعاً فکر نکنم که از هردو جانب انگیزۀ واقعی برای تغییر مسیر یا تغییر رویکرد وجود داشته باشد."

موضوعات از دید منطقی و سیاسی دشوار است و احساسات زیادی در هردو طرف وجود دارد. این نکته بار دیگر در این دور مذاکرات نمایش داده شده است.

اسرائیل ساختن ۲۰۰۰ مسکونۀ جدید را در برخی شهرک ها منظور کرده، کاری که سبب خشم فلسطینیها شده و به مقام ها این انگیزه را داده است تا پیشگویی کنند که مذاکرات می تواند حتا پیش از آغاز از هم بگسلد.

اما فلسطینیان دنبال خواست دیرین خود مبنی بر توقف ساختن شهرک ها را به عنوان پیش شرط رها کرده اند.

رهایی زندانی ها کافی نیست

در بدل، اسرائیل توافق کرده است تا ۱۰۰ زندانی فلسطینی را رها کند، هرچند رهایی یک دستۀ ۲۶ نفری این زندانیان نگرانی زیادی را در بین اسرائیلیان بر انگیخت.

اودیت اداتو، کمیشینر پیشین ادارۀ زندان های اسرائیل می گویدکه این افراد جنایتکارانی اند که خود مرتکب قتل شده اند.

اما این مقام پیشین اسرائیلی روز سه شنبه در کنفرانس تلیفونی با رسانه ها یادهانی کرد که هریکی از این زندانیان بیش از ۲۰ سال در بند بوده اند.

اداتو رهایی زندانیان را بهای گزافی برای آغاز گفتگو ها می خواند، اما می گوید که پرداخت این قیمت به از سرگیری مذاکرات می ارزد.

اما ساختن شهرک ها رهایی زندانیان را زیرشعاع قرار داده است و دورنمای مذاکرات موفقیت آمیز را مانند همیش مشکوک ساخته است.

جوردان پیری می گوید که با پیشرفتن در این مسیر شانس ها کمتر شده می رود زیرا هر دو طرف توافق قسمی را نخواسته بلکه خواستار نهایی شدن معامله برای تمام موضوعات و یا ناسازگاری تمام اند.

جان کری، وزیر خارجۀ ایالات متحده که تلاش ها برای از سرگیری مذاکرات را رهبری می کند، چنین بدبینی ها را رد کرده می گوید که اینبار جنبشی وجود دارد که مذکرات کنونی را از گذشته متمایز و متفاوت خواهد ساخت.

وزیر خارجۀ امریکا افزود رهبران، مذاکره کنندگان و شهروندانی که در این تلاش ها مشارکت کرده اند، می توانند برای یک انگیزۀ ساده که آن تامین صلح است، صلح را به میان آورند.

بهه گفتۀ آقای کری "راه حل پایدار میان دو کشور یگانه روش برای پایان بخشیدن این جنگ است و زمان زیاد و بدیلی برای نیل به این مرام در دسترس نیست."


گزارش: الپسین، خبرنگار صدای امریکا
برگردان: نجیب الله احمدیار
XS
SM
MD
LG