لینک های دسترسی

یک بام دو هوا - تجلیل و تحریم نوروز در افغانستان


رئیس جمهور کرزی برای تجلیل از نوروز به ترکمنستان سفر کرده است - عکس: ارگ

رئیس جمهور کرزی برای تجلیل از نوروز به ترکمنستان سفر کرده است - عکس: ارگ

در حالی که رهبر افغانستان برای تجلیل از سال نو به ترکمنستان سفر کرده، تجلیل از نوروز در این کشور به خاطر نگرانی های امنیتی و اختلاف نظر های فرهنگی و دینی بی رنگ شده است.

مشروعیت تجلیل از نوروز

با آن که شمار زیادی افغان ها نوروز و سال نو را با گرمی و اشتیاق جشن می گیرند، در شرق افغانستان شماری از فعالین اسلامی به مردم گفته اند که بزرگداشت از نوروز "حرام" است.

گل آقا شیرزوی، والی ولایت ننگرهار در گذشته ترتیبات ویژۀ تجلیل از نوروز را – بعضی وقت به نام میلۀ دهقان – راه اندازی می کرد، اما امسال در ننگرهار هیچ برنامۀ برای تجلیل نوروز اعلان نشده است.

جشن 'جمشیدی' در بلخ

برخلاف شرق افغانستان، بزرگترین آمادگی ها برای تجلیل از نوروز و مراسم جهنده بالا در ولایت بلخ جریان دارد. عطا محمد، نور والی بلخ می گوید که درآستانه تجلیل از این روز به عنوان جشن دیرینه جمشیدی بیش از شش هزار منسوب امنیتی را مؤظف ساخته تا امنیت را در جریان برگزاری محافل نوروزی تأمین کنند.

طالبان در زمان حاکمیت شان در افغانستان، برگزاری جشن نوروز را غیر شرعی عنوان کرده و ممنوع قرار داده بودند. مقامات امنیتی در ولایت بلخ می گویند که چند تن را به اتهام طرح انجام حملات دهشت افگنی در جریان روز های نوروز، دستگیر کرده اند.

قدمت تأریخی نوروز

اما هراتی ها در غرب افغانستان، نوروز را از آخرین چهارشنبه سال پار آغاز كردند. ایام الدین اجمل، یكی از فرهنگیان هرات تجلیل از نوروز را در بین افغان ها دارای قدامت تاریخی می خواند و می گوید "نوروز یكی از میله ها و جشن های عنعنوی و باستانی قدیم از زمان آریانا و خراسان است كه همه ساله تجلیل میشود."

فهیمه، یک باشنده هرات که هشتاد سال عمر دارد، خاطره های ۶۰ قبل خود از مراسم تجلیل نوروز را چنین حکایت می کند: "سال ۱۳۳۰ همه باغ بابر می رفتیم، میله نهال شانی می شد، بالای فیل ها و حیوانات شال های بسیار رنگین و مقبول می انداختند. در مزار سخی گوسفند ها حلال می شد، هیچ کس خانه نمی بود، فقط دشت بود و خیمه ها زده می شد، چهل روز از طرف شاروالی خیمه ها زده می شد، در قصر دارالمان، تپه تاج بیگ، مردم می رفتن چای و نان می خوردند هوتل ها بود."

ابهامات و نا امنی ها

حنیفه، باشندۀ کابل در مورد دلایل تجلیل کمرنگ نوروز در سال های اخیر می گوید که نگرانی های امنیتی یکی از نگرانی های عمده در سال های اخیر بوده که زنان و در مجموع خانواده ها نم یتوانند سال نو را طوری که آرزو دارند، تجلیل کنند.
در همین حال رئیس جمهور حامد کرزی در یک بیانیه نوروزی ازشورشیان طالبان یکبار دیگر خواسته است تا با دست کشیدن از جنگ، راه صلح را در پیش گیرند.


(این مطلب با استفاده از گزارش های فوزیه احسان، خلیل نورزایی، ضیأالرحمان حسرت و میرویس بیژن تهیه شده)
XS
SM
MD
LG