لینک های دسترسی

انسداد دفتر طالبان در قطر، امیدها و واقعیت ها


دفتر طالبان به تاریخ ۱۸ جون به منظور تسهیل و پیشبرد مذاکرات صلح در قطر گشایش یافت، اما واکنش های تند با نحوۀ گشایش این دفتر سبب شد که آن گروه دفتر قطر را بسته کند و باردیگر به ستیزه جویی و پیکار با حکومت افغانستان عهد کند.

ناظرانی چون کیت کلارک از شبکۀ تحلیلگران افغانستان می گویند که دفتر طالبان در بیرون، فرصتی را برای یافتن حل سیاسی مشکل افغانستان پیشکش می کرد. کلارک به این باور است اعتماد اندکی که گام به گام میان جناح های دخیل در قضیۀ افغانستان ایجاد شده بود، با نحوۀ گشایش دفتر از هم گسیخت.

تماس های پنهانی چندین ماهه میان طالبان و مقام های امریکایی، سبب شد تا آن گروه دفتری را که از دیرزمان انتظار آن می رفت در دوحه، پایتخت قطر بگشایند. اما طالبان لوحۀ "دفتر امارت اسلامی افغانستان" را بر دیوار ساختمان نصب کرده و پرچم سفید خود را بر فراز آن بر افراشتند.

حامد کرزی، رئیس جمهور افغانستان واکنش خشمگینانه یی نشان داد و طالبان را به ایجاد یک دولت تبعیدی موازی به حکومت افغانستان متهم کرد. سپس سفر برنامه ریزی شدۀ هیئت شورای عالی صلح به قطر فسخ شد و مذاکرات میان کابل و واشنگتن در مورد موافقتنامۀ امنیتی دو جانبه به تعلیق در آمد.

کلارک می گوید که رهنمود ها و توافقات در مورد گشایش دفتر طالبان در قطر از آغاز مبهم بود و هنوز هم روشن نیست که توافقات چگونه بود و کی آن را نقض کرده است. اما به باور این تحلیلگر به همان پیمانه یی که برافراشته شدن پرچم طالبان سبب بر آشفتگی رئیس جمهور کرزی و مردم افغانستان شده بود، برچیده شدن آن مایۀ دلخوری طالبان شده است.

امیدواری ها

با وصف انقسام موجود، برخی آگاهان می گویند که پس از نزدیک به ۱۲ سال جنگ، امیدواری زیادی به پایان بخشیدن جنگ از ورای گفت و شنود وجود دارد.

سید محمد اعظم، تحلیلگر سیاسی افغان به این باور است که توقف مذاکرات صلح موقتی است. او اضافه می کند که اکنون بحران و کشیدگی ها در افغانستان به جایی رسیده است که همه طرف های درگیر، مذاکره را یگانه و موثرترین روش برای پایان بخشیدن جنگ می پندارند.

آقای اعظم استدلال می کند که گشایش دفتر طالبان در قطر خود بازتاب دهندۀ آن است که آن گروه نیز جز مذاکره راه دیگری را برای بیرون رفت از وضعیت کنونی در افغانستان سراغ ندارد.

طالبان خواستار گفتگو های مستقیم با ایالات متحده است تا در آن موضوع تبادلۀ اسیران، ضرب الاجل خروج قوای امریکایی از افغانستان و حذف نام شماری از رهبران طالب را از فهرست سیاه سازمان ملل متحد مطرح سازند، زیرا آن گروه پافشاری دارد که رسیدگی به این موضوعات فراتر از صلاحیت حکومت افغانستان است.

از سوی دیگر رئیس جمهور کرزی به ظاهر با موضع گیری سختگیرانه تر خواستار برگزاری مذاکرات صلح در داخل افغانستان است تا به گفتۀ وی این مذاکرات "به دور از نفوذ خارجی ها" باشد. آقای کرزی و سایر رهبران افغان از کدام کشور مشخصی نام نبرده اند اما پاکستان همواره به تقویت و ترویج شورشگری طالبان متهم شده است.

اما اعزاز احمد چوهدری، سخنگوی وزارت خارجۀ پاکستان ابراز امیدواری می کند که پیشرفت هایی در زمینۀ فایق آمدن بر مشکل شورشگری در افغانستان به میان خواهد آمد. او ضمن فراخوان طرف های درگیر به حوصله مندی و پشتکار در پی گیری روند صلح تاکید می کند که همه طرف های دخیل در قضیۀ افغانستان باید به گونۀ سازنده در روند صلح تعامل کنند.

مقام های پاکستانی پذیرفته اند که در تسهیل گشایش دفتر طالبان در دوحه نقش داشته اند اما جزئیاتی ارایه نشده است. تصدیق مقام های پاکستانی گمانه زنی هایی را تقویت می بخشد که اسلام آباد تماس های نزدیکی با شورشیان افغان دارد و می خواهد که در رویداد های افغانستان پس از خروج نیرو های خارجی نفوذ داشته باشد.
XS
SM
MD
LG