لینک های دسترسی

پیامد های اصلاحات اجتماعی و اقتصادی در عربستان


اصلاحات اخیر اجتماعی و اقتصادی در عربستان سعودی برای برخی ها عجیب و غریب وانمود شده، شماری را سردرگم کرده و بعضی افراد را حتی عصبانی ساخته است.

محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، در اواخر ماه اکتوبر در یک کنفرانس، خطاب به شماری از سرمایه گذاران گفت که او قصد دارد تا "عربستان سعودی را به اسلام معتدل بازگرداند، ]اسلامی که[ زمانی در آن کشور حاکم بود" .

ولیعهد عربستان سعودی تاکید کرده است که ۷۰ در صد سعودی ها زیر سن ۳۰ سال قرار دارند و تعهد کرد که " سی سال دیگر زندگی مان را تحت نظریات افراطی نمی توانیم سپری کنیم."

اما هلال خاشان، استاد علوم سیاسی در پوهنتون امریکایی بیروت، به این باور است که عربستان سعودی حتی قبل از انقلاب اسلامی در ایران، معتدل نبود. او فکر می کند که بخش های از عربستان سعودی همواره محافظه کار بود، زیرا محافظه کاران وهابی بسیاری از مسلمانان متعدل را کشتند.

ولیعهد جوان پلان های بلند پروازانۀ منطقۀ اقتصادی را در امتداد دریای سرخ واقع در نزدیکی اردن و مصر نیز پیشنهاد کرد. قبل بر این، در ماه اپریل، بن سلمان پلانی را طرح کرده بود که پنج در صد شرکت دولتی پطرول به سکتور خصوصی داده شود و خواهان سرمایه گذاری های خارجی در آن کشور شد.

کلارنس رودریگز، نویسندۀ کتاب تحت عنوان "عربستان سعودی 3.0" که ۱۲ سال را به حیث روزنامه نگار در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، سپری کرده است، به صدای امریکا گفت که "به دلیل کاهش قیمت پترول، عربستان سعودی با بحران مواجه است" و آن کشور تحت فشار قرار گرفته و تلاش می کند تا سرمایه گذاری های خارجی را جلب کند.

به گفتۀ خانم رودریگز، جلب سرمایه گذاری مستلزم اصلاحات اجتماعی و دخیل ساختن زنان در آن کشور می باشد.

به گفتۀ خانم رودریگز، عبدالله بن سلمان، پادشاه فقید عربستان سعودی، "اصلاحات را در آن کشور آغاز کرده بود، زیرا به زنان سعودی اجازه داد تا عهده دار شورای مشورتی در آن کشور باشند، وارد مارکیت کار شوند؛ سارنوال و بانکدار شوند و به حیث فروشنده کار کنند."

اما خانم رودریگز می گوید که چنین اصلاحات به خصوص در قسمت زنان موجب خشم نفوس محافظه کار عربستان سعودی نیز گردیده است. به گفتۀ او سنت گرایان در عربستان آمادۀ تغییرات سریع نیستند و از تغییرات فوری در هراس اند.

عربستان سعودی در ماه سپتمبر به زنان حق رانندگی در آن کشور را داد
عربستان سعودی در ماه سپتمبر به زنان حق رانندگی در آن کشور را داد

یکی از محافظه کاران سعودی در جریان یکی از بحث های تلویزیونی گفت که به نظر وی ولیعهد عربستان سعودی از قوانین شریعت اسلامی تخطی می کند وبه خاطر اصلاحات اخیر زندانی شود.

جمال خاشقجی، تحلیلگر سعودی، به صدای امریکا گفت که او در مورد إصلاحات اخیر در عربستان خوشبین نیست، اما با آنهم تلاش می کند تا خوشبین باشد، زیرا اگر چنین إصلاحات به ناکامی بی انجامد، همه متضرر خواهد شد. آقای خاشقجی می گوید که تصمیم إصلاحات در یک حلقۀ بسیار کوچک صورت می گیرد و مردم آن کشور در روند تصمیم گیری دخیل نیستند، وضیعتی که به گفتۀ وی ممکن نتایج نامطلوب را در قبال داشته باشد.

پس از آنکه محمد بن سلمان در ماه جون جاگزین محمد بن نایف شد، شماری از محافظه کاران برجستۀ در عربستان سعودی دستگیر شدند. به باور آقای هلال خاشان، تضیعف محافظه کاران، ولیعهد کنونی سعودی را قادر خواهد ساخت تا إصلاحات را تا اندازۀ در آن کشور به وجود بیاورد از جمله دادن حق رانندگی برای زنان و اشتراک زنان در مسابقات ورزشی.

به گفتۀ آقای خاشان، دخیل ساختن زنان در أمور اقتصادی نقش عمدۀ را در آوردن اصلاحات اجتماعی در آن کشور بازی خواهد کرد.

آقای خاشقجی و خاشان هر دو به این باوراند که عربستان سعودی در نهایت برای آوردن اصلاحات در آن کشور موفق خواهد شد.

اما شحب مكوهله، تحلیلگر اردنی، به این باور است که تطبیق اصلاحات در عربستان سعودی دشوار است، زیرا به گفتۀ وی "یک نوع اختلاف میان اعضای سلطنتی وجود دارد و شماری از آنان از آوردن اصلاحات خوش نیستند" و خواهان حفظ شرایط کنونی در آن کشور اند.

آقای مکوهله باور دارد که سلمان، پادشاه عربستان سعودی، ممکن به زودی به نفع پسرش از سلطنت کنار برود تا "حمایت بیشتر جامعۀ بین المللی کسب کند" زیرا ولیعهد کنونی آن کشور برنامۀ اصلاحاتی دارد و تلاش می کند تا جامعه خود را "سکولار" بسازد.

XS
SM
MD
LG