روسیه و اوکراین با میانجیگری دونالد ترمپ، رییس جمهور ایالات متحده توافق کرده اند تا سر از روز شنبه ۹ ماه می، یک آتشبس سه روزه را تا ۱۱ ماه می برقرار کنند.
رییس جمهور ترمپ روز جمعه با اعلان این آتشبس گفت که این توافق با موافقت ولادمیر پوتین، رییس جمهور روسیه و ولادمیر زیلینسکی، رییس جمهور اوکراین به دست آمده است.
رییس جمهور ترمپ در یک پیام تروت سوشیل نوشت: "امیدوارم این آغاز پایان یک جنگ بسیار طولانی، خونین و سخت باشد." دونالد ترمپ افزود که مذاکرات برای پایان دادن به جنگ به گونۀ دوامدار در حال پیشرفت است. به گفتۀ او، این آتشبس شامل توقف کامل تمامی فعالیتهای نظامی و تبادلۀ هزاران زندانی از هر دو طرف خواهد بود.
ولادمیر زیلینسکی نیز با نشر یک بیانیهای در تیلگرام توافق را تایید کرد و گفت که تصمیم اوکراین برای خودداری از جمله به مسکو، در جریان مراسم "روز پیروزی" مستقیماً به منظور تضمین تبادلۀ زندانیان اتخاذ شده است.
زیلینسکی نوشت: "میدان سرخ برای ما کمتر از جان زندانیان اوکراینی اهمیت دارد که میتوانند به خانه برگردند."
زیلینسکی گفت که اوکراین در جریان مذاکرات با میانجیگری ایالات متحده، موافقت روسیه را برای تبادلۀ "هزار در برابر هزار" زندانی و نیز آتشبس سه روزه دریافت کرده است. او از رییس جمهور امریکا و تیمش برای "نقش موثر دپلوماتیک" تشکری کرد و افزود که انتظار دارد واشنگتن تضمین کند که روسیه به این توافق پابند بماند.
این تحول در حالی رخ میدهد که دو طرف در روزهای اخیر، یکیدگیر را به نقض آتشبسهای جداگانه متهم کرده بودند. وزارت دفاع روسیه پیشتر برای روزهای ۸ و ۹ ماه می، همزمان با مراسم سالگرد پیروزی شوروی در جنگ جهانی دوم، آتشبس یکجانبه اعلام کرده بود و هشدار داده بود که در صورت تلاش اوکراین برای برهم زدن مراسم، حملات گستردۀ میزایلی علیه کیف انجام خواهد داد.
زیلینسکی صبح جمعه، پیش از اعلام ترمپ، گفت که روسیه آتشبس اعلامشده خود را نقض کرده است. اوکراین خواستار آتشبس فوری و نامحدود از ۶ می شده بود که روسیه آن را رد کرد.
در همین حال، رستم عمروف، وزیر دفاع اوکراین اعلام کرد که در ایالات متحدۀ امریکا با استیف ویتکاف، نمایندۀ ویژۀ رییس جمهور ترمپ و جیرد کوشنر، مشاور ریاست جمهوری امریکا دیدار کرده است. عمروف در شبکۀ اجتماعی ایکس نگاشت که تمرکز اصلی این گفتگوها بر مسایل بشردوستانه، به ویژه بازگرداندن زندانیان اوکراینی، بوده است.
وزیر دفاع اوکراین با بیان اینکه پس از این دیدار، زیلینسکی را در جریان امور قرار داده است، گفت: "ما همچنان در مورد لزوم تشدید روند دپلوماتیک و هماهنگی گامهای بیشتر برای دستیابی به صلح شرافتمندانه گفتگو کردیم."
از سوی دیگر، کرملین، تا زمان نشر این گزارش، به اظهارات رییس جمهور ترمپ واکنش نشان نداده بود، اما دیمتری پیسکوف، سخنگوی کرملین گفته است که ولادمیر پوتین، رییس جمهور روسیه آمادۀ گفتگو با همۀ طرفها به شمول رهبران اروپایی است، اما، به گفتۀ وی پوتین آغازگر تماس نخواهد بود.
دیمیتری پیسکوف، سخنگوی کرملین، به نقل از اینترفاکس، گفت: "ما آمادهایم تا جایی که اروپاییها آماده باشند، در گفتگوهایمان پیش برویم."
این آخرین تحول در حالی رخ میدهد که اوکراین شاهد برخی از سنگینترین حملات سال بوده است. روز سهشنبه، حملات روسیه حداقل ۲۷ نفر را در سراسر اوکراین - از جمله ۱۲ نفر در زاپوریژژیا و پنج نفر در کراماتورسک و حملات شبانه به شرکت نفتوگاز - کشته است. این حملات در حالی صورت گرفته که هر دو طرف اعلام کرده بودند که در نبردها آتشبس برقرار کردهاند.
به گفته اولکسی کولبا، وزیر زیربناهای اوکراین، حملات طیاره های بدون سرنشین روسیه به زیرساختهای بندری اوکراین در چهار ماه اول سال ۲۰۲۶ به بیش از ۸۰۰ مورد رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۷۵ مورد بود.
پیشنهادهای آتشبس رقابتی در بحبوحه تلاشهای دپلوماتیک به رهبری ایالات متحده مطرح شد - ایالات متحده اوایل امسال سه دور مذاکرات سهجانبه را میانجیگری کرد - دو دور در ابوظبی در اواخر ماه جنوری و اوایل فبروری و یک دور در ژنیو در اواسط ماه فبروری. این مذاکرات بر مسایل ارضی و تضمینهای امنیتی متمرکز بودند و هیچ پیشرفتی در آن حاصل نشد.