دونالد ترمپ، رییس جمهور ایالات متحده روز جمعه (۱۰ جولای) گفت که واشنگتن مایل به ادامۀ مذاکره با رهبران ایران است، اما تاکید کرد که تفاهمنامۀ موقت صلح که به تاریخ هژدهم جون امضا شد، "پایان یافته" است.
دونالد ترمپ، ساعتی پیش در یک پیام شبکۀ اجتماعی تروت سوشیل نگاشت که جمهوری اسلامی ایران از واشنگتن خواسته است تا گفتگو ها را ادامه دهیم.
در این پیام آقای ترمپ نگاشته است که با این درخواست موافقت کرده اما تاکید کرده است که "ایالات متحده به طور کاملا صریح و بدون هیچ ابهامی به ایرانیها اعلام کرده است که آتشبس پایان یافته است."
پیش از آن رییس جمهور ترمپ روز چهارشنبه در اجلاس ناتو در انقره نیز اظهارات مشابهی داشت. دونالد ترمپ در پاسخ به پرسش خبرنگاری مبنی بر اینکه آیا تفاهمنامهای که در ۱۸ جون با ایران امضا شد، از بین رفته است یا نه، گفت: "از نظر من، فکر میکنم دیگر تمام شده است. آنان زباله اند."
رییس جمهور ایالات متحده افزود که با مذاکرهکنندگان امریکایی - استیف ویتکاف، نمایندۀ ویژۀ امریکا در امور صلح و جرد کوشنر، مشاور رییس جمهور - در مورد مذاکرات فنی جاری صحبت خواهد کرد.
رییس جمهورترمپ گفت که ویتکاف و کوشنر میخواهند مذاکره کنند، اما افزود که مذاکرات بیشتر با رژیم "فقط اتلاف وقت" است.
محمد باقر قالیباف، رییس مجلس ایران، مذاکرهکننده ارشد آن کشور، در پاسخ به اظهارات رییس جمهور ترمپ، ایالات متحده را به "نقض عمده تفاهمنامه" متهم کرد.
مذاکرات تخنیکی بین دو طرف پس از امضای تفاهمنامۀ صلح در ۱۸ جون در سویس آغاز شد.
این مذاکرات به دلیل درگیریهای پس از آن که یک طیارۀ بیسرنشین ایرانی در ۲۵ جون به یک کشتی ثبتشده در سنگاپور که از تنگه عبور میکرد، حمله کرد و باعث حملات تلافیجویانه نظامی ایالات متحده در دو روز بعد گردید، مختل شد.
مذاکرات غیرمستقیم هفته بعد در دوحه از سر گرفته شد و ایالات متحده بر عبور مصوون کشتیهای تجارتی، طبق یادداشت تفاهم امضا شده، اصرار داشت.
این درحالیست که فرماندهی مرکزی نیروهای نظامی امریکا (سنتکام)، در پاسخ به پرسش صدای امریکا گفت که هیچ حملۀ از جانب نیروهای امریکایی، در شب گذشته بر اهداف ایران صورت نگرفته است.
پیش از این، گزارشهای متعدد از منابع آزاد مبنی بر انفجارها، در نقاط مختلف ایران به نشر رسید. اما سنتکام انجام هرگونه حمله را رد کرد.
رسانههای دولتی ایران روز پنجشنبه از تخریب پل راهآهن "آقتکهخان"، در محدوده آققلا در ولایت گلستان، در حملات هوایی صبح پنجشنبه نظامیان امریکایی خبر داده بود.
محمد باقر، ذوالقدر رییس شورای عالی امنیت ملی ایران گفته است که حملات به زیربناها، با اقدامات تلافیجویانۀ مشابه مواجه خواهد شد و اسراییل از این پاسخها در امان نخواهد بود.
با اینحال، دونالد ترمپ، رییس جمهور ایالات متحده، روز گذشته هنگام برگشت از نشست سران ناتو به خبرنگاران گفت که اگر ایران حمله کند، حملۀ واشنگتن چند برابر شدیدتر خواهد بود.
با اینحال، منابع آگاه به رویترز گفته اند که مذاکره کنندگان قطری در ایران اند تا با مقامات ایرانی دیدار کرده و تنش ها را کاهش دهند و شرایطی را برای ادامۀ مذاکرات گسترده تر ایجاد کنند. مقامات قطری گفته است که مذاکرات با هماهنگی ایالات متحده انجام شده است.
کاهش تردد در تنگۀ هرمز
پس از افزایش تنشها به ویژه حملۀ ایران بر سه کشتی تجارتی در آبراه تنگۀ هرمز تردد کشتیها در این مسیر کاهش یافته است.
شرکتهای کشتیرانی و بیمه، به دلیل نگرانیهای امنیتی، رفت و آمد را در این آبراه، محدود کرده و برخی کشتیها برای جلوگیری از ردیابی، سیستمهای موقعیتیاب خود را خاموش کرده اند.
رسانههای ایرانی ادعا کردند که عبور از تنگه هرمز فقط از طریق مسیرهای تعیین شده توسط ایران مجاز است.
با اینحال، فرماندهی مرکزی نیروهای نظامی امریکا (سنتکام)، با نشر پیامی در ایکس این ادعای ایران را رد کرده و گفت که است ایران کنترول تنگۀ هرمز را در دست ندارد.
در اعلامیۀ سنتکام آمده است: " از اوایل ماه می، نیروهای امریکایی به تسهیل ترانزیت موفقیتآمیز بیش از ۸۰۰ کشتی تجارتی و ۳۸۰ میلیون بیرل نفت خام از طریق این آبراه حیاتی تجارت بینالمللی کمک کردهاند."
در تازه ترین خبر، شورای سازمان بین المللی کشتیرانی روز جمعه / دهم جولای / از کشورهای عضو خواست
تا ادعای ایران را مبنی بر اعمال حاکمیت بر تنگۀ هرمز و ایجاد نهادی برای کنترول رفت و آمد کشتیها در این آبراه استراتیژیک به رسمیت نشناسد.
ایران که عضو شورای ۴۰ نفره این سازمان نیست / این اتهامات را گزینشی / با انگیزۀ سیاسی و فاقد مبنای حقوقی خوانده و اعلام کرده است که به کنوانسیون سازمان ملل متحد در بارۀ حقوق آبها متعهد نیست.
پیش از این پنجشنبه (نهم جولای)، اردوی ایالات متحده در یک پیام شبکۀ ایکس اعلام کرد که نیروهای فرماندهی مرکزی امریکا در حملات هشتم جولای، حدود ۹۰ هدف نظامی را در این نشانه گرفته است.
بهای نفت در بازار بین المللی
ادارۀ بینالمللی انرژی روز جمعه اعلام کرد که هرگونه تشدید خصومتها میتواند پیشبینی این اداره را مبنی بر مازاد قابل توجه بازار نفت در سال آینده تغییر دهد.
این اداره اعلام کرد که فروش جهانی نفت در ماه جون، روزانه ۴.۱ میلیون بیرل افزایش یافته است، افزایشی که به از سرگیری نسبی تردد کشتیها از تنگۀ هرمز نسبت داده میشود.
با این حال، ادارۀ بین المللی انرژی هشدار داد که عرضۀ جهانی هنوز حدود ۹.۴ میلیون بیرول در روز کمتر از سطح پیش از آغاز جنگ است و بازار با کمبود سوختهایی مانند تیل دیزل و پترول رو به رو میباشد.