ذبیحالله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، در واکنش به اظهارات سران نشست شانگهای به ضرورت تشکیل حکومت فراگیر در افغانستان گفته است که این مساله مربوط افغانها است و اگر منافع ملی افغانستان ایجاب کند، در این مورد فیصله خواهد شد.
مجاهد روز پنجشنبه چهارم جولای (۱۴ سرطان) به طلوع نیوز گفت که سازمان همکاریهای شانگهای یک سازمان مهم در منطقه است و اعضای آن روابط خوب با حکومت طالبان دارد.
او گفت: "موضوع حکومت فراگیر، موضوع افغانها است. هر بخش افغانستان که منافع ملی ایجاب کند، در مورد آن فیصله میشود. کشورهای منطقه و کشورهای دور و نزدیک باید بر مواردی صحبت کنند که چگونه روابط با افغانستان تنظیم شود و چگونه میتوانیم فضای همکاری را در سطح منطقهای ایجاد کنیم".
اجلاس دو روزه سازمان همکاریهای شانگهای روز پنجشنبه چهارم جولای (۱۴ سرطان) در آستانه، پایتخت قزاقستان به پایان رسید.
رهبران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در نشست آستانه تاکید کردند که تشکیل حکومت فراگیر و دارای مشارکت گستردهٔ تمام گروههای قومی و سیاسی، یگانه راه تامین صلح و ثبات در افغانستان است و آمادگی خود را برای همکاری در عادیسازی اوضاع این کشور اعلام کردند.
رهبران و نمایندگان روسیه، پاکستان، ایران، تاجیکستان، اوزبیکستان، ترکمنستان، چین، هند، قزاقستان، قرغیزستان، بلاروس، منگولیا، آذربایجان، قطر، امارات متحده عرب و ترکیه در این نشست شرکت داشتند.
افغانستان به عنوان کشور ناظر در سازمان شانگهای عضویت دارد، اما پس از بازگشت طالبان به قدرت در ماه اگست ۲۰۲۱، به نمایندگان حکومت طالبان اجازه اشتراک در جلسات این سازمان داده نشده است.
ماه گذشته ضمیر کابلوف، نمایندۀ ویژه رییس جمهور روسیه برای افغانستان، گفته که با وجود توافق اکثر اعضای سازمان شانگهای با حضور طالبان در فعالیتهای این سازمان، تاجیکستان در این زمینه مخالفت کرده است. اوهمچنان ابراز امیدواری کرده است که تاجیکستان هرچه عاجل موضعاش را در این خصوص بازنگری کند.
امام علی رحمان، رییس جمهور تاجیکستان، در سخنرانی خود در اجلاس سران شانگهای در آستانه گفت که برقراری صلح در افغانستان مسوولیت همه اعضای این سازمان است.
دفتر مطبوعاتی جمهوری تاجیکستان گفته است که با وجود تنشهای سیاسی میان افغانستان و تاجیکستان، روابط تجاری و اقتصادی گستردهای بین دو کشور وجود دارد.
بر اساس معلومات این دفتر موضع دوشنبه در برابر طالبان بدون تغییر باقی مانده است، در حالی که بسیاری از کشورهای آسیای میانه تصمیم گرفته اند روابط خود را با حکومت طالبان حفظ کنند.
با این حال، ملل متحد گفته است که مبدل نشدن افغانستان به پناهگاه امن دهشتافگنان، تشکیل حکومت فراگیر متشکل از همه اقوام و اقلیتهای قومی و مذهبی در افغانستان و احترام به حقوق بشر به ویژه حق آموزش و کار زنان و دختران افغان، خواستهای اساسی جامعۀ جهانی از طالبان است.