مارکو روبیو، وزیر خارجۀ ایالات متحده، با انتقاد از کارنامۀ حقوق بشری جمهوری اسلامی ایران، تهران را به نقض اصول سازمان ملل متحد و نظام بینالمللی متهم کرده و گفته است که جمهوری اسلامی با چنین کارنامهای، جایگاهی برای انتقاد از دیگر کشورها در زمینۀ حقوق بشر ندارد.
روبیو در جریان یک نشست خبری در نیویارک، جمهوری اسلامی را به کشتار معترضان، حمایت از سازمانهای تروریستی در منطقه و نقض حاکمیت ملی کشورهای همسایه متهم کرد.
وزیر خارجۀ امریکا گفت که کشتار ده هزار نفر در جریان اعتراضات، به باور او، نقض اصول سازمان ملل متحد است. او همچنان حمایت از سازمانهای تروریستی برای حمله به کشورهای همسایه، تأسیسات انرژی و اماکن غیرنظامی را مغایر نظام بینالمللی خواند.
روبیو با زیر سوال بردن جایگاه جمهوری اسلامی در انتقاد از دیگر کشورها گفت: "نمیدانم ایران با چه جایگاهی میتواند دربارۀ حقوق بشر یا نظام بینالمللی به دیگران درس بدهد، در حالی که خود پیوسته آن را نقض میکند".
او همچنان جمهوری اسلامی را به نقض تحریمهای وضعشده از سوی جامعۀ بینالمللی در ارتباط با برنامۀ هستهای ایران متهم کرد.
اظهارات روبیو در واکنش به سخنرانی مسعود پزشکیان، رییس جمهور ایران، در مجمع عمومی سازمان ملل متحد مطرح میشود؛ جایی که او از رویکرد ایالات متحده انتقاد کرد و بر ماهیت دفاعی تواناییهای نظامی و اهداف توسعهای برنامۀ انرژی کشورش تأکید ورزید.
پزشکیان گفت: "ما قدرت را برای دفاع از خود میخواهیم؛ نه برای تجاوز. ما انرژی را برای توسعه میخواهیم؛ نه برای ساختن بمب، ویرانی یا تهدید دیگران".
مقامهای جمهوری اسلامی همواره تاکید کردهاند که برنامۀ هستهای ایران اهداف صلحآمیز دارد؛ در حالی که واشنگتن بر جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای تأکید میکند.
در همین حال، اسکات بسینت، وزیر مالیۀ ایالات متحده، از افزایش فشارهای اقتصادی بر جمهوری اسلامی در چارچوب عملیات "طرد اقتصادی" خبر داده است.
بسینت گفت که واشنگتن با استفاده از ابزارهای اقتصادی، فشارهای بیسابقهای را بر تهران اعمال میکند.
او افزود: "با عملیات طرد اقتصادی، ایرانیها را زیر فشاری قرار دادهایم که پیش از این تجربه نکردهاند. امروز ۸۰ تا ۹۰ درصد پروازهای خارجی از ایران متوقف شدهاند و فشارهای اقتصادی همچنان در حال افزایش است".
همزمان با افزایش این فشارها، امارات متحدۀ عربی و ترکمنستان نیز به کمپاین محدودیت بر شرکتهای هوایی ایران پیوستهاند.
بانک مرکزی امارات متحدۀ عربی همچنان شعبه های بانک ملی ایران در این کشور را از انجام معاملات مالی با ایران منع کرده است.
این اقدام در پی تخلفات اعلامشده در مقررات مبارزه با پولشویی، تامین مالی تروریزم و فروش تسلیحات صورت گرفته است.
از سوی دیگر، دونالد ترمپ، رییس جمهور ایالات متحده، گفته است که در دیدار پیشرو با شی جینپینگ، رییس جمهور چین، دربارۀ ایران نیز گفتوگو خواهد کرد.
ترمپ در پاسخ به پرسشی در این مورد گفت: "در مورد آن و بسیاری موضوعات دیگر صحبت خواهم کرد؛ اما همه چیز در حال پیشرفت است، از جمله همین موضوع".
موضوع ایران در حالی در دستور گفتوگوهای رهبران امریکا و چین قرار میگیرد که روابط اقتصادی بیجینگ با تهران، بهویژه در بخش انرژی، از موضوعات مورد اختلاف دو کشور است.
در همین حال، مارکو روبیو گفته است که ایالات متحده برای گفتوگو با مقامهای ایران آمادگی دارد، اما هنوز هیچ دیداری میان دو طرف برنامهریزی نشده است.
این تحولات در حالی رخ میدهند که اختلافها میان واشنگتن و تهران بر سر برنامۀ هستهای، امنیت منطقه و شرایط دستیابی به توافق همچنان ادامه دارد.