در پی حکم یک قاضی محکمه فدرال در نیویارک، روند اخراج شماری از پناهجویان افغان از بازداشتگاه‌های اداره مهاجرت امریکا، که قرار بود از طریق پاکستان به افغانستان منتقل شوند، تا روز شنبه (۷ نومبر) به گونه موقت متوقف شد.
این حکم روز سه‌شنبه (۳ نومبر)پس از آن صادر شد که حکومت امریکا به محکمه گفت که اداره مهاجرت و گمرکات این کشور (آیس) تا پایان هفته هیچ پرواز چارتر یا تجارتی برای اخراج افغان‌ها به پاکستان را در نظر ندارد.
پیش از صدور این حکم، گزارش‌هایی نشر شده بود که حکومت امریکا قصد دارد حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ پناهجوی افغان را از بازداشتگاه‌های ایالت لویزیانا با یک پرواز چارتر به پاکستان منتقل کند تا از آنجا از طریق زمینی به افغانستان بازگردانده شوند.
در میان افغان‌های در معرض اخراج، زنان، اعضای اقلیت‌های مذهبی، یک افسر پیشین پولیس و بستگان افرادی نیز شامل اند که در افغانستان با نیروهای امریکایی همکاری کرده‌اند.
احتمال اخراج این افراد نگرانی نهادهای مدافع حقوق مهاجران و شماری از اعضای کانگرس امریکا را برانگیخته است. آنان هشدار داده‌اند که برخی از این افغان‌ها در صورت بازگشت به افغانستان ممکن با خطر آزار و اذیت، انتقام‌جویی طالبان و حتی مرگ روبرو شوند.
در همین پیوند، ۶۶ عضو مجلس نمایندگان و سنای امریکا روز دوشنبه (۲ نومبر) در نامه‌ای به مارکو روبیو، وزیر خارجه، و مارک‌وین مولین، وزیر امنیت داخلی این کشور، نسبت به سرنوشت این افغان‌ها ابراز نگرانی کرده و هشدار دادند که اخراج آنان ممکن به آزار و اذیت، شکنجه و حتی مرگ‌شان منجر شود.
در واکنش به گزارش‌های مربوط به اخراج این پناهجویان افغان، وزارت خارجه حکومت طالبان نیز پیش از صدور حکم محکمه، نگرانی خود را ابراز کرده و از حکومت امریکا خواسته بود که در این زمینه مسوولانه عمل کند و حقوق و خواسته‌های مشروع افراد در معرض اخراج را در نظر بگیرد.
این وزارت روز دوشنبه (۲ نومبر) در اعلامیه‌ای گفته بود که با درنظرداشت واقعیت‌های موجود و منافع مشروع دو طرف، آماده است تا درباره بازگشت مهاجران افغان با واشنگتن همکاری کند. وزارت خارجه طالبان همچنان تاکید کرده بود که کشورهای سوم نباید سرنوشت شهروندان یک کشور دیگر را در بدل امتیازات موقت یا ملاحظات دیگر، موضوع معامله قرار دهند.
از سوی دیگر، وزارت خارجه ایالات متحده پیش از صدور حکم محکمه، در پاسخ به پرسش صدای امریکا درباره گزارش‌های انتقال افغان‌های بازداشت‌شده به پاکستان، این گزارش‌ها را نه تایید کرده بود و نه رد.
این وزارت در پاسخ به صدای امریکا گفته بود: "بار دیگر بر موضع خود تاکید می‌کنیم که همه کشورها باید بتوانند مرزها و روندهای مهاجرتی خود را به گونه‌ای مدیریت کنند که مصوونیت، امنیت و رفاه شهروندان‌شان را تضمین کند."
با این حال، نهادهای مدافع حقوق مهاجران از حکم تازه محکمه استقبال کرده‌اند، اما تاکید دارند که این تصمیم تنها اخراج افغان‌ها را به گونه موقت متوقف کرده و هنوز سرنوشت آنان روشن نیست.
شان ون دایور، رییس نهاد افغان ایواک، پس از صدور حکم محکمه گفت که این تصمیم فرصتی موقت برای افغان‌های در معرض اخراج فراهم کرده است، اما به معنای پایان تلاش‌ها برای جلوگیری از بازگرداندن آنان به افغانستان نیست.
پیش از این، نشریه بلومبرگ گزارش داده بود که حکومت دونالد ترمپ، رییس جمهور امریکا، در نظر دارد شماری از مهاجران افغان را از بازداشتگاه‌های اداره مهاجرت در ایالت لویزیانا به پاکستان منتقل کند تا از آنجا به افغانستان بازگردانده شوند.
همچنان، روزنامه نیویارک تایمز گزارش داده بود که بیش از ۱۵۰ مهاجر افغان ممکن است مشمول این برنامه اخراج شوند. استفاده از پاکستان به عنوان مسیر انتقال این افراد در حالی مطرح شده بود که واشنگتن با حکومت طالبان روابط رسمی دپلوماتیک ندارد.
حکومت ترمپ در چارچوب سیاست‌های سختگیرانه مهاجرتی خود، پیش از این نیز شماری از افغان‌ها را به کشورهای سوم اخراج کرده است. از جمله، در ماه اگست سال جاری ۱۲ شهروند افغانستان از ایالات متحده به جمهوری افریقای مرکزی منتقل شدند.
وزارت خارجه امریکا در آن زمان در پاسخ به پرسش اختصاصی صدای امریکا درباره اخراج این افغان‌ها گفته بود که اجرای سیاست‌های مهاجرتی حکومت ترمپ از اولویت‌های اصلی این وزارت است و واشنگتن به پایان دادن به مهاجرت‌های غیرقانونی و گسترده و تقویت امنیت مرزهای امریکا متعهد است.
در همین حال، سازمان ملل متحد بارها تاکید کرده است که بازگشت مهاجران افغان به افغانستان باید داوطلبانه، مصوون و باوقار باشد، به ویژه برای افرادی که در صورت بازگشت ممکن با خطر پیگرد، آزار و انتقام‌جویی طالبان روبرو شوند.
گروه