گزارش تازۀ سازمان ملل متحد هشدار میدهد که پالیسیهای تبعیضآمیز طالبان نه تنها حقوق اساسی زنان را در افغانستان نقض میکند، بلکه پایداری نظام صحی از قبل شکنند کشور را نیز تهدید میکند.
این گزارش از سوی ریچارد بنیت، گزارشگر ویژۀ سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر برای افغانستان، ارایه شده است.
ریچارد بنیت در این گزارش که امروز در وبسایت "رلیف" نشر شده و قرار است فردا پنجشنبه در شصتویکمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد ارایه کند گفته است که طالبان یک سیستم نهادینه شدۀ تبعیض جنسیتی را در افغانستان اعمال کردهاند.
بنیت گفته است که محدودیتهای وضع شده معادل به جنایت علیه بشریت است.
بر اساس این گزارش، طالبان بحران صحی برای زنان و دختران در افغانستان را وخیمتر کرده و سیستم صحی شکنندۀ این کشور را با آسیب های درازمدت تهدید میکند.
ریچارد بنیت در این گزارش گفته است که یکی از مهمترین موانع در برابر خدمات صحی، الزام همراهی زنان با یک محرم مرد، هنگام مراجعه به مراکز صحی است. این گزارش چندین مورد از عدم معالجۀ زنان بدون محرم مرد را مستند کرده است.
در یک مورد در ولایت بلخ، زنی که بدون محرم بوده است، مجبور شده تا در بیرون از دروازۀ شفاخانه، ولادت کند. در مورد دیگر، یک کودک پس از معطلی برای دسترسی به مراقبت صحی به دلیل عدم موجودیت محرم، جان خود را از دست داده است.
بر اساس این گزارش، طالبان در دسمبر ۲۰۲۴ با صدور یک حکم، حضور زنان در نهادهای آموزش طبی و صحی را ممنوع کردند. در پی این تصمیم، برنامههای آموزش طب، قابلگی، لابراتوار و سایر رشتههای کلینیکی برای زنان متوقف شد و آنان از شرکت در آزمونهای نهایی یا کانکور برای ورود به بخش های صحی محروم شدند.
سکتور صحت افغانستان از دیرزمان با منازعات، فقر، زیربناهای ضعیف و وابستگی شدید به کمک های بین المللی در تقلی بوده است. اما در این گزارش آمده است که پالیس های طالبان موانع جدیدی را اضافه کرده که دسترسی زنان به مراقبتهای صحی و توانایی آنان برای تصمیمگیری در مورد صحت بدن خودشان را به شدت محدود میکند.
زنان در حال حاضر تنها ۲۷ درصد داکتران غیر متخصص، ۱۸ درصد متخصصان و ۲۹ درصد پرستاران را در افغانستان تشکیل میدهند. این گزارش تخمین میکند که از تقریباً پانزده میلیون زن افغان فقط ۴.۱ میلیون نفر آن به مراقبت های صحی دسترسی قابل اعتماد دارند.
بر اساس این گزارش، شاخصهای صحت مادران در افغانستان رو به وخامت است. پس از کاهش مرگ و میر مادران از ۱۳۱۱ مورد در هر یک میلیون تولد زنده در سال ۲۰۰۱ به ۵۲۱ مورد در سال ۲۰۲۳، تخمینها این رقم را در سال ۲۰۲۴ به ۶۳۸ مورد در هر یک میلیون تولد زنده میرساند.
میزان سوی تغذیه در افغانستان نیز گسترده است. بر اساس گزارش سازمان ملل متحد، حدود ۱.۲ میلیون زن و دست کم ۳.۷ میلیون کودک زیر پنج سال از ناحیۀ سوی تغذیه حاد رنج میکشند. تقریباً ۹۰ درصد از کودکان خردسال در فقر غذایی زندگی کرده و تنها ۵۱ درصد از کودکان ۱۲ تا ۲۳ ماه، به طور کامل واکسین شدهاند.
در جمعبندی، این گزارش هشدار میدهد که بدون اقدام فوری و پایدار بینالمللی، افغانستان با عواقب طولانیمدت و بینالنسلی مواجه خواهد شد. این گزارش نتیجه گیری میکند که حفاظت از حق دسترسی به خدمات صحی از کار احیای دوبارۀ حقوق زنان و دختران در افغانستان، جداییناپذیر است.
گروه