وزارت خارجه ایالات متحده در پاسخ اختصاصی به بخش افغانستان صدای امریکا گفت که زلمی خلیلزاد کارمند حکومت ایالات متحده نیست و نمایندگی از حکومت ایالات متحده نمیکند.
وزارت خارجه امریکا این اظهارات را پس از آن بیان کرد که زلمی خلیلزاد، دپلومات پیشین امریکایی روز گذشته هنگامی که حکومت طالبان، یک قرارداد اکتشاف و استخراج نفت و گاز در ولایت هرات را با یک شرکت عربستان سعودی امضا میکرد، حضور داشت.
این وزارت گفته است که تمام فعالیتهای خلیلزاد در ظرفیت شخصی خودش انجام میشود و موضع رسمی حکومت امریکا محسوب نمیشود.
در همین حال رادیو تلویزیون ملی افغانستان که تحت کنترول طالبان است، گزارش داده که مولوی امیرخان متقی، وزیر امور خارجه طالبان و زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه پیشین امریکا برای افغانستان، در دیداری پیرامون راههای گسترش روابط میان کابل و واشنگتن گفتگو کرده اند.
حضور خلیلزاد در مراسم امضای یک قرارداد نفت و گاز و دیدار او با متقی در حالی صورت گرفته است که واشنگتن اخیراً پیشنهاد حکومت طالبان برای سرمایهگذاری ایالات متحده در بخش معادن افغانستان را رد کرد.
متقی پیش از این گفته بود که حکومت طالبان از سرمایهگذاری امریکا در بخشهای معادن، زیربناها، زراعت و تجارت افغانستان استقبال میکند.
اما یک سخنگوی وزارت خارجۀ ایالات متحده در پاسخ به پرسش صدای امریکا دربارۀ احتمال تعامل واشنگتن با طالبان در بخش معادن گفت: "وزارت خارجه ایالات متحده هیچ برنامهای برای تعامل با طالبان، یک گروه دهشتافگن جهانی به طور ویژه تعیین شده، در مورد توسعه مواد معدنی حیاتی در افغانستان ندارد."
این سخنگو همچنین در پاسخ به پرسش دیگری دربارۀ علاقمندی احتمالی واشنگتن به سرمایهگذاری در بخش معادن افغانستان زیر حاکمیت طالبان گفت که چنین اقدامی میتواند به سرکوب بیشتر شهروندان افغانستان منجر شود.
او در پاسخ کتبی به صدای امریکا گفت: "انجام این کار (سرمایهگذاری امریکا در بخش معادن افغانستان) تنها میتواند پول را به دست طالبان بیاندازد و رفتار وحشتناک آنان را با مردم افغانستان ممکن بسازد."
افغانستان دارای منابع گستردۀ معدنی است. براساس سرویهایی که در زمان نظام جمهوریت انجام شده بود، ارزش این منابع دستکم یک تریلیون دالر برآورد شده است و ذخایر مواد معدنی حیاتی، از جمله لیتیم، کوبالت و نیوبیم را نیز شامل میشود.
خلیلزاد از سال ۲۰۱۸ تا اکتوبر ۲۰۲۱ نمایندۀ ویژۀ امریکا برای مصالحۀ افغانستان بود و در حکومتهای دونالد ترمپ و جو بایدن در این سمت کار کرد. او در اکتوبر ۲۰۲۱، کمتر از دو ماه پس از خروج نیروهای امریکایی از افغانستان، از این سمت کنار رفت.
خلیلزاد پیش از آن، از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۵ سفیر امریکا در افغانستان، از ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷ سفیر امریکا در عراق و از ۲۰۰۷ تا ۲۰۰۹ سفیر امریکا در سازمان ملل متحد بود.