هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) می گوید که بازداشت، شکنجه و قتل نظامیان و مقامات پیشین حکومتی در افغانستان زیر حاکمیت طالبان ادامه دارد.
یوناما روز سه شنبه (۱۲ می) با نشر گزارشی از وضعیت حقوق بشر در سه ماه نخست سال روان میلادی گفت که از اول جنوری تا ۳۱ مارچ، بخش حقوق بشر یوناما حد اقل پنج مورد قتل نظامیان پیشین افغان را مستند سازی کرده است.
در این مدت، یوناما از ثبت حد اقل ۲۳ مورد بازداشت خودسرانه و ۹ مورد شکنجه و بدرفتاری با نظامیان و اعضای حکومت پیشین افغانستان نیز خبر داده است.
یوناما گفت: "مقامات پیشین حکومتی و اعضای پیشین نیرو های ملی دفاعی و امنیتی افغانستان که به گونه غیر داوطلبانه به افغانستان بازگردانده می شوند، پس از عودت، همچنان در معرض خطر نقض حقوق بشر قرار دارند. در طول دورۀ گزارش دهی، یوناما هشت مورد نقض حقوق بشر علیه اعضای پیشین نیرو های ملی دفاعی و امنیتی افغانستان و/ یا مقامات پیشین حکومتی را ثبت کرد که اخیراً به طور غیر داوطلبانه به افغانستان بازگردانده شده بودند."
خبر ادامه کشتار و شکنجه نظامیان پیشین افغان در حالی نشر می شود که پس از به قدرت رسیدن دوباره طالبان، رهبر این گروه فرمان عفو عمومی را صادر کرد. طالبان در گذشته کشته شدن شماری از نظامیان پیشین را تایید کرده بودند و آن را به "دشمنی های شخصی" نسبت داده بودند اما تا هنوز در مورد گزارش تازه یوناما چیزی نگفته اند.
یوناما در گزارش خود در بخش حقوق زنان گفته است که با آغاز سال آموزشی جدید در ماه حمل امسال، ممنوعیت طالبان بر آموزش دختران فراتر از صنف ششم، وارد پنجمین سال خود شد.
این نهاد از ثبت چندین مورد بازداشت زنان توسط محتسبین وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان به دلیل نپوشیدن چادر نیز گزارش داده و افزوده است: "در ارزگان، پکتیا و قندهار، محستبین امر به معروف و نهی از منکر به مراکز صحی دستور دادند که زنان را بدون محرم تداوی نکنند و کارمندان صحی زن نیز باید هنگام رفت و آمد به محل کار با یک محرم همراه باشند."
یوناما اضافه کرده که در سه ماه نخست سال ۲۰۲۶ طالبان حد اقل ۳۱۲ نفر به شمول ۳۹ زن را مجازات بدنی کرده است.
در بخش آزادی رسانه ها، یوناما گفته است که وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان در ماه جنوری به جز از سه نهاد، جواز فعالیت همه نهاد های حامی رسانه ها را لغو کرد. به گفته یوناما، طالبان دلیل این کار شان را فعالیت "غیر مسلکی" و همچنان "عدم فعالیت" این نهاد ها گفته اند.
طالبان در سه ماه نخست سال ۲۰۲۶ فعالیت دو رسانه – تلویزیون راه فردا و رادیو خوشحال – را نیز متوقف کردند.
یوناما افزود: "هیچ روند مشخصی [در حکومت طالبان] وجود ندارد که از طریق آن رسانه ها بتوانند خواستار تجدید نظر روی تعلیق [نشرات شان] شوند."
تلفات غیر نظامیان افغان در جنگ طالبان و پاکستان
یوناما در یک گزارش دیگر که در مورد تلفات غیرنظامیان در امتداد مرز افغانستان با پاکستان نشر کرد، گفته است که از اول جنوری تا ۳۱ مارچ امسال، ۳۷۲ غیر نظامی افغان در اثر درگیری های نظامی بین طالبان و نظامیان پاکستانی کشته شده است.
یوناما از زخمی شدن ۳۷۹ غیر نظامی دیگر در نتیجه این درگیری ها خبر داده و افزوده که بیش از نیم از آمار این کشته شدگان و زخمیان، در اثر حملات هوایی پاکستان بر مرکز تداوی معتادین در کابل بود که در ۱۶ مارچ انجام شد.
یوناما گفته است که مسؤول بیشترین تلفات غیر نظامیان افغان، نیرو های پاکستانی بوده است: "یوناما در مجموع ۹۵ حادثه را ثبت کرد که ۹۴ مورد آن به نیرو های امنیتی پاکستانی و یک مورد آن به نیرو های امنیتی [مقامات] حاکم افغانستان نسبت داده شد."
یوناما به خاطر جلوگیری از تلفات غیر نظامیان افغان به حکومت پاکستان پیشنهاد کرده که به تعهدات خود به قوانین بین المللی بشردوستانه متعهد بماند و از حکومت طالبان خواسته که از افراز پوسته های امنیتی یا درگیری نظامی در مجاورت اماکن غیر نظامی خودداری کند.