پس از آغاز حملات نظامی ایالات متحده و اسراییل به ایران، نهادهای حقوق بشری از تشدید فشارها، پیگردهای قضایی و آزار سیستماتیک بهاییان در این کشور خبر میدهند.
به گفته این نهادها، این فشارها شامل بازداشت دهها تن بهایی، یورش به خانههای آنان، بیحرمتی به کتابها و نمادهای مذهبی، نگهداری طولانیمدت در سلول انفرادی، اعترافات اجباری و طرح اتهامهایی است که مجازات برخی از آنها مرگ است.
بر بنیاد گزارشهای نهادهای حقوق بشری، از آغاز سال جاری تاکنون دهها بهایی به دلیل باورهای دینیشان بازداشت شدهاند و شماری از آنان با بدرفتاریهایی چون شوک الکتریکی، اعدام ساختگی، محرومیت از غذا و فشار برای اعتراف به جرایم سنگین روبهرو بودهاند.
وزارت خارجهٔ ایران و سخنگوی نمایندگی این کشور در سازمان ملل متحد، با وجود درخواستهای مکرر آژانس خبری اسوشیتد پرس برای اظهارنظر درباره نحوه برخورد با بهاییان، به این درخواستها پاسخ ندادهاند.
سرکوب بهاییان بخشی از موج گستردهتر برخوردهای امنیتی در ایران دانسته میشود. اعتراضات سراسری که از اواخر دسمبر آغاز شد، به یکی از مرگبارترین واکنشهای نیروهای امنیتی از زمان به قدرت رسیدن جمهوری اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷ انجامید. گزارشها حاکی است که هزاران نفر در این اعتراضات کشته و دهها هزار تن بازداشت شدهاند.
تشدید سرکوب پس از آغاز جنگ
فعالان حقوق بشر میگویند برخورد با بهاییان و دیگر شهروندان ایرانی پس از آغاز جنگ ایالات متحده و اسراییل با ایران در اواخر فبروری شدت یافت.
این مطلب مرتبط را نیز بخوانید
واکنش آمریکا به بازداشت ۸ بهایی: هدف جمهوری اسلامی «حذف بهاییان از جامعه ایران» استجامعه جهانی بهایی اعلام کرده است که تا ۱۱ جون دستکم ۶۳ بهایی در زندانهای ایران نگهداری میشدند. این نهاد میگوید شمار واقعی بازداشتشدگان احتمالا بیشتر است، زیرا برخی خانوادهها از ترس انتقامجویی حکومت، درباره بازداشت بستگان خود اطلاعرسانی نمیکنند.
خبرگزاری فعالان حقوق بشر نیز گزارش داده است که بیشتر بازداشتشدگان بدون اتهام مشخص در زندان نگهداری میشوند. برخی دیگر با اتهامهایی چون "تبلیغ علیه نظام" یا اقداماتی که "مغایر با قوانین اسلامی" خوانده شده، مواجهاند.
در ماههای اخیر، برخی شبکههای تلویزیونی و حسابهای رسانهای وابسته به حکومت ایران، تبلیغات ضدبهایی را افزایش داده و پیروان این آیین را به همکاری با اسراییل برای تضعیف جمهوری اسلامی متهم کردهاند.
محمود امیریمقدم، بنیانگذار سازمان حقوق بشر ایران مستقر در اسلو، میگوید که علنی و تبلیغاتی بودن آزار بهاییان نشان میدهد که هدف حکومت تنها سرکوب این اقلیت نیست، بلکه ایجاد ترس در میان همه مردم ایران است.
او گفت: "فکر میکنم این بخشی از تشدید عمومی سرکوب در ایران است."
معرفی بهاییان به عنوان مقصر بحرانها
بهاییان کمتر از یک درصد جمعیت ایران را تشکیل میدهند، اما حکومت جمهوری اسلامی بارها در رسانههای دولتی و شبکههای اجتماعی وابسته به حکومت، آنان را به جاسوسی، همکاری با اسراییل و نقش داشتن در مشکلات اقتصادی کشور متهم کرده است.
سیمین فهندژ، نماینده جامعه جهانی بهایی در سازمان ملل متحد، میگوید: "هر بار که بحرانی اجتماعی، اقتصادی یا سیاسی رخ میدهد، بهاییان مقصر معرفی میشوند. اعتراضات و جنگ امسال نیز از این قاعده مستثنا نبوده است."
به گفته فعالان حقوق بشر، بسیاری از بهاییان به دلیل ترس از پیگرد، باورهای دینی خود را پنهانی دنبال میکنند. شهروندان ایرانی نیز تشویق شدهاند افرادی را که بهایی شناخته میشوند یا گمان میرود پیرو این آیین باشند، به مقامها گزارش دهند.
روحانیون حاکم در ایران آیین بهایی را نامشروع و غیراخلاقی معرفی میکنند و جمهوری اسلامی آن را به عنوان دین به رسمیت نمیشناسد.
امید قایممقامی، استاد مطالعات شرق میانه در پوهنتون ایالتی نیویارک در بینگهمتون، میگوید بخش بزرگی از تبلیغات منفی علیه بهاییان از خصومتهای عقیدتی و مذهبی سرچشمه میگیرد.
این مطلب مرتبط را نیز بخوانید
دیدبان حقوق بشر: پیگرد بهاییان در ایران 'جنایت علیه بشریت' استاو و شماری دیگر از کارشناسان معتقدند که معرفی بهاییان به عنوان مقصر بحرانها، افزون بر سرکوب این اقلیت، ابزاری برای ایجاد ترس و وادار کردن دیگر شهروندان ایرانی به اطاعت است.
پیشینه طولانی آزار بهاییان در ایران
آیین بهایی در دهه ۱۸۶۰ میلادی به دست بهاءالله، یک اشرافزاده ایرانی، بنیان گذاشته شد. پیروان او ، بهاءالله را پیامبر و بنیانگذار دین توحیدی خود میدانند.آموزش های آیین بهایی بر وحدت انسانها، همزیستی ادیان و برابری تاکید دارد.
بر بنیاد اطلاعات پروژه "پلورالیسم" دانشگاه هاروارد، بیش از پنج میلیون بهایی در سراسر جهان زندگی میکنند. بیشتر آنان در آسیا ساکناند و بزرگترین جامعه بهایی جهان در هند قرار دارد.
بهاییان در کشورهایی چون مصر، قطر و یمن نیز با محدودیت و آزار روبهرو هستند، اما نهادهای حقوق بشری میگویند برخورد با آنان در ایران گستردهتر و سازمانیافتهتر است. روحانیون شیعه در ایران از نخستین سالهای شکلگیری آیین بهایی، آن را بدعت و انحراف دینی دانستهاند.
پس از انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷هجری خورشیدی، شمار زیادی از بهاییان در پی بازداشت، اعدام، مصادره اموال، محرومیت از تحصیل و محدودیتهای شغلی و اجتماعی، ایران را ترک کردند. شماری دیگر در کشور ماندند یا در دهههای بعد بازگشتند.
براساس برآوردها، حدود ۳۰۰ هزار بهایی در ایران، کشوری با بیش از ۹۰ میلیون جمعیت، زندگی میکنند. برخلاف دیگر اقلیتهای دینی و مذهبی در ایران، آیین بهایی در قانون اساسی آن کشور به رسمیت شناخته نشده و نیز این اقلیت در پارلمان ایران هیچ کرسی ندارد.
درخواست برای پایان تبعیض
نهادهای حقوق بشری بینالمللی بارها از حکومت ایران خواستهاند به تبعیض سازمانیافته علیه بهاییان پایان دهد، بازداشتشدگان عقیدتی را آزاد کند و حقوق شهروندی، حق تحصیل، اشتغال، مالکیت و آزادی مذهبی آنان را رعایت کند.
با این حال، گزارشهای تازه نشان میدهد که در فضای امنیتی ناشی از اعتراضات، جنگ و بحرانهای داخلی، فشار بر جامعه بهایی نهتنها کاهش نیافته، بلکه به گفته فعالان حقوق بشر، گستردهتر و شدیدتر شده است.