با آغاز سال تعلیمی جدید در افغانستان، برای پنجمین سال پیهم، دختران بالاتر از صنف ششم، از رفتن به مکتب محروم ماندند.
ممنوعیت دسترسی به آموزش متوسطه و عالی برای دختران از سوی حکومت طالبان، همچنان پابرجاست و امیدها برای بازگشایی مکاتب به روی دختران کمرنگ به نظر میخورد.
ریچارد بنیت، گزارشگر ویژۀ حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور افغانستان، ادامۀ عدم دسترسی دختران بالاتر از صنف ششم را به مکتب، "غیرقابل قبول" خوانده و تاکید کرده است که این محدودیتها باید رفع شوند.
بنیت در یک پیام شبکۀ ایکس ضمن تبریک گفتن سال نو خورشیدی نگاشته است: " در افغانستان این آغاز سال تحصیلی دیگری است که در آن دختران بالاتر از صنف ششم اجازۀ ادامۀ تحصیل در مکتب را نخواهند داشت و زنان نمیتوانند به دانشگاه بروند".
بنیت تاکید کرده است که محروم سازی دختران از آموزش پیامدهای عمیق و درازمدتی برای جامعۀ افغانستان در پی خواهد داشت.
این ممنوعیت طالبان که پس از آغاز حاکمیت دوبارۀ آنان بر افغانستان حاکم شد، میلیونها دختر افغان را از یکی از اساسیترین حقوق شان یعنی آموزش محروم کرده است.
در عین حال، ریچارد لنسی، نمایندۀ ویژۀ بریتانیا در امور افغانستان در یک پیام شبکۀ اجتماعی ایکس با تاکید بر "ضروری بودن دسترسی آموزش به همهگان" نگاشته است: "با آغاز سال جدید تعلیمی در افغانستان، میلیونها دختر و زن در افغانستان از حق آموزش باز مانده اند."
لنسی در این پیام افزوده است که عدم دسترسی دختران به آموزش "باعث میشود تا آیندۀ افغانستان صدمه دیده و جلو پیشرفت اجتماعات افغانستان را میگیرد."
بربنیاد برآوردهای سازمان ملل متحد، بیش از ۲.۲ میلیون دختر در افغانستان به دلیل این محدودیتها، از دسترسی به آموزش محروم شده اند.
مایک والتز، نمایندۀ ایالات متحده در سازمان ملل متحد، وضعیت افغانستان را پس از چهار سال حاکمیت طالبان بر آن کشور بسیار "دردناک" خوانده گفت که سیاستهای طالبان باعث "بحران انسانی و اقتصادی شده و محدودیت های شدید بر حقوق زنان و سایر حقوق اساسی مردم اعمال شده است."
در تازه ترین موضعگیری، سازمان ملل متحد به تاریخ ۱۱ فبروری به مناسبت "روز بینالمللی زنان و دختران در علم" حکومت طالبان را ترغیب کرد تا محدودیتها بر آموزش دختران و زنان در افغانستان را لغو کند.
طالبان در آغاز این ممنوعیت را موقتی عنوان کرده و گفته بودند که روی نصاب تعلیمی و محیط مناسب آموزشی مطابق شریعت اسلامی برای دختران کار میکنند، اما با گذشت بیش از چهار سال هیچ پیشرفتی در این زمینه به چشم نخورده است.
کمبود امکانات ابتدایی در مکاتب
در همین حال، صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف)، از وضعیت نامناسب زیربناهای مکاتب در افغانستان ابراز نگرانی کرده است.
طبق گزارش این نهاد، یکسوم مکاتب به آب آشامیدنی صحی دسترسی ندارد و نیمی از آنها فاقد تسهیلات صحی مناسب اند.
کمبود امکانات ابتدایی، به ویژه در مناطق دورافتاده، چالشهای جدی را برای ادامۀ آموزش کودکان ایجاد کرده است.
یونیسف هشدار داده است که "نبود آب پاک و تشنابهای جداگانه به ویژه برای دختران" یکی از عوامل اصلی "ترک مکتب" به شمار میرود.
براساس این گزارش، بیش از ۶۰ درصد مکاتب فاقد تشنابهای مجزا برای دختران اند که این موضوع به افزایش میزان غیابت و ترک آموزش در میان دختران منجر شده است.
کارشناسان تاکید دارند که حل این مشکلات در کنار رفع محدودیتهای آموزشی برای بهبود وضعیت در افغانستان حیاتی پنداشته میشود.
گروه